آجر
آجر
آجر يکي از قديمي ترين مصالح ساختماني شناخته شده است که از پختن
خشت خشک شد به دست مي آيد. در ايران آجر سازي و استفاده از آن
ابتدا در دشت هايي مانند خوزستان که دسترسي به سنگ مشکل بوده
است رواج يافته و به تدريج در ساير مناطق مورد استفاده قرار گرفته است.
استفادا از آجر در ايران باستان بخصوص در دوران ساسانيان و در دوران پس
از اسلام رواج زيادي داشته است‘ که مي توان از کاربرد آجر در بناهاي
عظيمي مانند طاق کسري‘پلهاي دختر‘گنبد کاووس‘ مساجد جامع اصفهان
و يزد نام برد.آجر کاري و کاربرد آجر در معماري سنتي ايران دارايجايگاه ويژه
اي است. از قديم الايام آجر در پي سازي‘ديوار سازي‘طاق زني‘نما سازي
وفرش کف منازل و معيبر مورد استفاده قرار مي گرفته است‘ و هنوز نيز
مانند گذشته اهميت اساسي خود را حفظ کرده و بر تنوع و کيفيت کاربرد
آن افزوده شده است اگر چه با پيشرفت صنعتي‘در طرز تهيه و توليد آجر
نيز تحول زيادي صورت گرفته و کارخانه هاي آجر سازي با ظرفيت و بازده
عالي ايجاد شده است ولي در اصول توليد آجر به روش سنتي و يا صنعتي
تغيير زيادي صورت نگرفته است . به طور کلي توليد آجر شامل مراحل زير
است:
1-تهيه مواد اوليه :مواد اوليه آجر شامل موارد زير ميباشد:
1)خاک رس
2)ماسه
3)سنگ اهک
4)سولفاتها و ترکيبات آهن دار
2_ تهيه گل و خشت
3_ خشک کردن خشت
4_ پختن آجر:
مهمترين مراحل توليد آجر‘پخت آن در کوره آجر پزي است.از انواع کوره ها
ميتوان به زير اشاره کرد
1-کوره هاي سنتي ايراني
2-کوره هوفمان
3-کوره تونلي
انواع مختلف آجر و بلوک رسي:
آجرهاي رسي بر حسب روش توليد ‘نوع مصرف‘شکل و فرم ساخت آنها
طبقه بندي ميشوند‘که انواع آنها عبارتند از:
الف- انواع آجر بر حسب روش توليد:
انواع آجر بر حسب روش توليد عبارتند از :آجرهاي رسي دست که به
صورت توپر و به شکل مکعب مستطيل توليد ميشود و از انواع رايج آن
مي توان آجر فشاري‘آجر قزاقي و آجر نما را نام برد. نوع دوم آجرهاي
رسي ‘ماشيني و نيمه ماشيني که به اشکال مختلف براي مصارف
گوناگون از قبيل نما‘مصارف عمومي‘بلوکهاي جدا کننده و سقفي و
فندوله توليد ميشود.
ب-انواع آجر بر حسب نوع مصرف:
انواع آجربر حسب نوع مصرف شامل موارد زير است:
آجر معمولي:
اين آجر که بدون در نظر گرفتن شکل ظاهري و زيبايي آن براي کارهاي
عمومي ساختمان مورد استفاده رار ميگيرد و قسمت عمده عمليات
سفت کيري ساختمانهاي آجري با آن انجام ميشود. اين آجر به روش
دستي‘پرسي و يا ماشيني توليد مي شودو از نظر مقاومت نيز داراي
انواع مختلمي مي باشد.
آجر نما:
اين آجر نيز به روشهاي دستي ‘ پرسي و يا ماشيني توليد مي شود و
ازنظر شکل ظاهري و رنگ بايد حتي المقدور صاف و تميز و يکدست
باشد تا در هنگام مصرف در ساختمان احتياج به اندود کاري و يا روکش
هاي ديگرنداشته باشد و خود آجر داراي ظاهر مناسب باشد.
آجر مهندسي مرغوب:
که داراي جسمي متراکم و با مقاومت فشاري بالا و ميزان جذي آب
نسبته کم بوده و عمدته در سازه هاي با قدرت تحمل بار زياد به کار برده
ميشود و فقط به روش ماشيني قابل توليد است.
آجر يکي از قديمي ترين مصالح ساختماني شناخته شده است که از پختن
خشت خشک شد به دست مي آيد. در ايران آجر سازي و استفاده از آن
ابتدا در دشت هايي مانند خوزستان که دسترسي به سنگ مشکل بوده
است رواج يافته و به تدريج در ساير مناطق مورد استفاده قرار گرفته است.
استفادا از آجر در ايران باستان بخصوص در دوران ساسانيان و در دوران پس
از اسلام رواج زيادي داشته است‘ که مي توان از کاربرد آجر در بناهاي
عظيمي مانند طاق کسري‘پلهاي دختر‘گنبد کاووس‘ مساجد جامع اصفهان
و يزد نام برد.آجر کاري و کاربرد آجر در معماري سنتي ايران دارايجايگاه ويژه
اي است. از قديم الايام آجر در پي سازي‘ديوار سازي‘طاق زني‘نما سازي
وفرش کف منازل و معيبر مورد استفاده قرار مي گرفته است‘ و هنوز نيز
مانند گذشته اهميت اساسي خود را حفظ کرده و بر تنوع و کيفيت کاربرد
آن افزوده شده است اگر چه با پيشرفت صنعتي‘در طرز تهيه و توليد آجر
نيز تحول زيادي صورت گرفته و کارخانه هاي آجر سازي با ظرفيت و بازده
عالي ايجاد شده است ولي در اصول توليد آجر به روش سنتي و يا صنعتي
تغيير زيادي صورت نگرفته است . به طور کلي توليد آجر شامل مراحل زير
است:
1-تهيه مواد اوليه :مواد اوليه آجر شامل موارد زير ميباشد:
1)خاک رس
2)ماسه
3)سنگ اهک
4)سولفاتها و ترکيبات آهن دار
2_ تهيه گل و خشت
3_ خشک کردن خشت
4_ پختن آجر:
مهمترين مراحل توليد آجر‘پخت آن در کوره آجر پزي است.از انواع کوره ها
ميتوان به زير اشاره کرد
1-کوره هاي سنتي ايراني
2-کوره هوفمان
3-کوره تونلي
انواع مختلف آجر و بلوک رسي:
آجرهاي رسي بر حسب روش توليد ‘نوع مصرف‘شکل و فرم ساخت آنها
طبقه بندي ميشوند‘که انواع آنها عبارتند از:
الف- انواع آجر بر حسب روش توليد:
انواع آجر بر حسب روش توليد عبارتند از :آجرهاي رسي دست که به
صورت توپر و به شکل مکعب مستطيل توليد ميشود و از انواع رايج آن
مي توان آجر فشاري‘آجر قزاقي و آجر نما را نام برد. نوع دوم آجرهاي
رسي ‘ماشيني و نيمه ماشيني که به اشکال مختلف براي مصارف
گوناگون از قبيل نما‘مصارف عمومي‘بلوکهاي جدا کننده و سقفي و
فندوله توليد ميشود.
ب-انواع آجر بر حسب نوع مصرف:
انواع آجربر حسب نوع مصرف شامل موارد زير است:
آجر معمولي:
اين آجر که بدون در نظر گرفتن شکل ظاهري و زيبايي آن براي کارهاي
عمومي ساختمان مورد استفاده رار ميگيرد و قسمت عمده عمليات
سفت کيري ساختمانهاي آجري با آن انجام ميشود. اين آجر به روش
دستي‘پرسي و يا ماشيني توليد مي شودو از نظر مقاومت نيز داراي
انواع مختلمي مي باشد.
آجر نما:
اين آجر نيز به روشهاي دستي ‘ پرسي و يا ماشيني توليد مي شود و
ازنظر شکل ظاهري و رنگ بايد حتي المقدور صاف و تميز و يکدست
باشد تا در هنگام مصرف در ساختمان احتياج به اندود کاري و يا روکش
هاي ديگرنداشته باشد و خود آجر داراي ظاهر مناسب باشد.
آجر مهندسي مرغوب:
که داراي جسمي متراکم و با مقاومت فشاري بالا و ميزان جذي آب
نسبته کم بوده و عمدته در سازه هاي با قدرت تحمل بار زياد به کار برده
ميشود و فقط به روش ماشيني قابل توليد است.
منبع :www.vent.com
+ نوشته شده در سه شنبه نوزدهم بهمن ۱۳۸۹ ساعت 16:40 توسط بهمن نجیده
|