براي حفظ همگامي و هماهنگي با پيشرفت هاي ملي و جهاني صنايع وعلوم استانداردهاي ايران در مواقع لزوم و يا در فواصل معين مورد تجديد نظر قرار خواهند گرفت و هرگونه پيشنهادي كه براي اصلاح يا تكميل اين استانداردها برسد در هنگام تجديدنظر در كميسيون فني مربوط مورد توجه واقع خواهد شد. بنابراين براي مراجعه به استانداردهاي ايران بايد همواره از آخرين چاپ وتجديدنظر آنها استفاده نمود. در تهيه اين استاندارد سعي بر آن بوده است كه باتوجه به نيازمنديهاي خاص ايران حتي المقدور ميان روشهاي معمول در اين كشور و استاندارد و روشهاي متداول در كشورهاي ديگر هماهنگي و همگامي ايجاد شود. بنابراين با بررسي امكانات و مهارت هاي موجود و اجراي آزمايش هاي لازم استاندارد حاضر با استفاده از استاندارد زير تهيه گرديد:

 ISO /R 631-1967

 استاندارد فرش چوبي (پاركت ) 1

  1- هدف

منظور از تدوين اين استاندارد تعيين معيارهائي براي ساخت فرش چوبي از گونه هاي مختلف چوب است.

  2- دامنه كاربرد

اين استاندارد خصوصيات فرش چوبي و سازه هاي آن و همچنين چگونگي برش و اندازه و شرايط تحويل و بسته بندي آنرا تعيين مي كند اين استاندارد فقط مربوط به فرش چوبي موزائيكي است.

  3- تعريف ها و اصطلاحها

3-1- چوب ماسيف (توده چوب) به چوب يكپارچه بصورت فرآورده طبيعي گفته مي شود.

3-2- تيغه چوب – به شكل مكعب مستطيل است كه كوچكترين سازه چوبي بشمار مي آيد.

3-3- مربع كوچك – از پهلوي هم قرار گرفتن تيغه چوبها بوجود مي آيد.

3-4- مربع متوسط از قراردادن چهار مربع كوچك بطور شطرنجي در كنار هم بوجود مي آيد.

يادآوري: تعداد مربع هاي كوچك براي تشكيل مربع متوسط مي تواند با توافق سازنده و خريدار كم يا زياد شود.

3-5- مربع بزرگ- از 4 مربع متوسط و يا 16 مربع كوچك تشكيل مي شود.

3-6- پره هاي چوبي – اصطلاحاَ به برش بافتهاي پارانشيمي كه در جهت اشعه برش عرضي ساقه درخت و عمود بر حلقه هاي رويش ساليانه قرار گرفته است گفته مي شود . كه در برش شعاعي بصورت لكه هاي كم و بيش پهن و در برش مماسي بصورت دوك هاي كم و بيش باريك ديده مي شود.

3-7- برش عرضي- برشي است عمود به محور طولي ساقه درخت.

3-8- برش شعاعي – برشي است كه در امتداد يكي از قطرها يا شعاع برش عرضي ساقه درخت باشد.

3-9- برش مماسي- برشي است عمو.د به اشعه و مماس به حلقه هاي رويش ساليانه درخت

3-10- برش بينا بيني(مايل)- برشي است كه امتداد معيني نداشته باشد.

لكه ها- عيوبي هستند كه در بعضي از چوبها به سبب وجود بيماريهاي مختلف و حمله قارچها و يا ناهمگن بودن پراكندگي رنگ , بوجود مي آيد.

3-12- تركها- شكافهاي باريكي هستند كه در اثر از هم كشيدگي , خشك شدن , يخ زدگي و يا گسستگي بعلل مختلف در بافت چوب بوجود مي آيد. تركها بد و صورت سطحي و ژرف ديده ميشود.

3-13- كيسه هاي صمغ- كيسه هائي هستند كه در بعضي از چوبها بويژه در بسياري از چوب سوزني برگان هنگامي كه قسمتي از بافت درخت بعللي آسيب ديده باشد بوجود مي آيد.

3-14- رگه هاي رنگي- تغيير رنگي است كه در قسمت هاي مختلف چوب بعلت ناهمگيني پراكنش مواد شيميائي چوب و يا در اثر حمله عده اي از قارچهاي چوبخوار ظاهر ميشود.

  4- ويژگيها

4-1- ويژگيهاي كلي- چوبهاي بكار برده شده بايد بدون هر گونه اثر فساد ايجاد شده توسط حشرات و قارچها كه مقاومت چوب را پائين مي آورد, باشد. عمليات انجام شده در روي فرش چوبي نبايد صدمه اي به نما و يا به چسباندن آن وارد سازد.

4-2- ويژگيهاي تيغه چوب

4-2-1- اندازه- اندازه تيغه چوبها براي ساخت فرش چوبي در ابعاد مختلف به شرح زير ميباشد.

4-2-1-1- درازا: 100 و 120 و 125 ميلي متر

4-2-1-2- پهنا: 20 و 24 و 25 ميلي متر

4-2-1-3- كلفتي: 6 و 8 و 10 ميلي متر

اين اندازه ها با رطوبت 11 درصد در نظر گرفته شده است .

يادآوري: اندازه هاي سفارشي مجاز خواهد بود.

رطوبت- تيغه چوبها بايد داراي 11 درصد رطوبت باشد.

يادآوري: اين رطوبت سازندگان فرش چوبي را راهنمائي مي كند كه نسبت به رطوبت چوب خود در موقع تهيه تيغه چوبها افزايش و يا كاهش ابعاد آنرا پيش بيني نمايند, تا اين ابعاد درحد گذشت بازي چوب در 11 درصد رطوبت قرار گيرد.

4-2-3- كناره و سطوح تيغه چوبها بايد رنده و صاف شده و از هر طرف گونيا باشد.

رواداشت(حد گذشت) روا داشت در مورد اندازه هاي تيغه چوبها در جدول شماره 1 داده شده است.

 

اگر حداكثر درصد تيغه چوبهاي فرش چوبي دو برابر ارقام داده شده در جدول شماره 1 انحراف داشته باشد قابل قبول است.

  5- طبقه بندي

فرش چوبي از نظر كيفيت و مرغوبيت به چهار طبقه بشرح زير تقسيم مي شود:

5-1- ممتاز- اين نوع فرش چوبي از نظر مرغوبيت از سه درجه ديگر بالاتر بوده و كلاَ از چوبهاي بدون عيب ساخته مي شود. ويژگيهاي ديگر آن از نظر شكل ظاهري و شرايط تحويل و بسته بندي منوط به توافق فروشنده و خريدار است.

5-2- درجه (1) – فرش چوبي است كه ميزان برون چوب در رويه نماي آن حداكثر تا 5 درصد مجاز است . وجود برون چوب در رويه زيرين آن در صورتيكه حداقل فاصله آن با سطح نما 5 ميلي متر باشد, مجاز است. در فرش چوبي درجه يك تا 20 درصد از تيغه چوبها مي تواند داراي گره هاي حداكثر به قطر يك ميلي متر باشد و گره اي به قطر 5 ميلي متر و عيوب كوچك در سطح زيرين اين نوع فرش چوبي قابل قبول است. در فرش چوبي درجه يك برش تيغه چوبها ميتواند بطور مماسي شعاعي و يا بينابيني باشد, بشرط آنكه نسبت تيغه چوبهاي شعاعي از 30درصد تجاوز نكند.

5-3- درجه (2) فرش چوبي است كه ميزان برون در رويه نماي آن حداكثر تا 50 درصد مجاز است. در فرش چوبي درجه 2 تا 20 درصد از تيغه چوبها ميتواند داراي گروهاي حداكثر به قطر 2 ميلي متر و گره هاي بقطر 5 ميلي متر و عيوب كوچك ديگر در سطح زيرين اين نوع فرش چوبي قابل قبول است. در فرش چوبي درجه 02) برش تيغه چوبها مي تواند بطور شعاعي, مماسي و يا بينابيني باشد, بشرط آنكه نسبت تيغه چوبهاي شعاعي از 50 درصد تجاوز نكند.

5-4- درجه 3- در فرش چوبي درجه (3) تا 50 درصد از تيغه چوبها ميتواند داراي گره باشد و حداكثر 10 درصد از گره هاي موجود با قطر بيش از 5 ميلي متر قابل قبول است. در رويه نهائي فرش چوبي, عيوب زير فقط در مورد 50 درصد از تيغه چوبهاي بكار برده شده قابل قبول است:

5-4-1- رگه هاي رنگي

5-4-2- تركها

5-4-3- حفره هاي صمغ

5-4-4- لكه ها

5-4-5- در هم پيچيدگي الياف در صورتيكه يكي از عيب هاي نامبرده بالا در هر تيغه چوب وجود داشته باشد بطوريكه در حد جدول شماره 2 قرار گيرد قابل قبول است.

   6- شرايط تحويل , بسته بندي و نشانه گذاري

6-1- شرايط تحويل در صورتيكه توافقي در مورد درصد رطوبت بين خريدار و فروشنده وجود نداشته باشد تيغه هاي تشكيل دهنده فرش چوبي بايد در موقع تحويل به خريدار 7 تا 12 درصد رطوبت داشته باشد.

6-2- بسته بندي- فرش هاي چوبي بايد در داخل بسته هاي مناسب قرار داده شود.

يادآوري: در مورد تغيير شرايط محل كاربرد, فرش هاي چوبي بسته به توافق بين خريدار و فروشنده بايد طوري بسته بندي شود تا ميزان درصد رطوبت ذكر شده در بالا را در شرايط معمولي حمل و نقل و انبار حفظ نمايد.

6-3- نشانه گذاري- در روي هر بسته بايد مطالب زير به فارسي و در صورت صدور به انگليسي يا زبان كشور خريدار نوشته شود.

6-3-1- نام و نشانه سازنده فرش چوبي

6-3-2- عبارت “ ساخت ايران “

6-3-3- ويژگيهاي ديگر به شرح زير:

6-3-3-1- عبارت “ فرش چوبي“

6-3-3-2- درجه مرغوبيت

6-3-3-3- درازا و پهناي مربع بزرگ به ميلي متر

6-3-3-4- نوع چوب

بعنوان مثال: فرش چوبي درجه يك 400*400 بلوط

منبع: woodelm.blogfa.com